Moğol istilası ve Haçlı Seferleri ile yakılıp yıkılan Anadolu’nun manevî inşasında evliyâ tezkirelerinin önemi büyüktür. Türk edebiyatında 13. yüzyıldan itibaren görülmeye başlanan Tezkiretü'l-evliyâ adlı…
Moğol istilası ve Haçlı Seferleri ile yakılıp yıkılan Anadolu’nun manevî inşasında evliyâ tezkirelerinin önemi büyüktür. Türk edebiyatında 13. yüzyıldan itibaren görülmeye başlanan Tezkiretü'l-evliyâ adlı eserlerin büyük bir kısmı Feridüddin Attâr’ın aynı adlı eserinin tercümesi mâhiyetindedirler. Feridüddin Attar’ın Tezkiretü'l-Evliyâ’sının dışında İran edebiyatı ürünleri olan Nefâhütü’l-Üns, Min Hazaratü’l-Kuds, Nesâyimü’l-Mahabbe Min Şemâyimül-Fütüvve, Reşahât-ı Aynü’l-Hayât, Ebu’l-Leys Semerkandî’nin Tezkiretü'l-Evliyâ adlı eserleri de Türkçe’ye tercüme edilmiştir. Bütün bunların yanında Sinan Paşa’nın telif kabul edilebilecek bir Tezkiretü'l- Evliyâ’sı vardır. Bu eserlerin ortak özelliği bir tercümenin ötesinde genellikle te’lif-tercüme mahiyetinde olmalarıdır. Bu tarz eserlerde yazar tercümenin uygun yerlerine kendi toplum ya da milletinin kültüründen eklemeler de yapar, bu eklemelerle tercüme ve telif karışımı bir eser ortaya koyar. Bu eserlerde dinî mesaj kısa ve çarpıcı hikâyelerle etkili bir biçimde verilir.
