Ders Kitapları ve Sosyalleşme (1876-1918)

Kitap hakkında

Siyasal Düşünceler Tarihimiz belki de araştırılması en ziyade ihmal edilmiş konuların başında gelmektedir. Osmanlı klasik dönemi için son derece az olan bilgimiz, son dönem üzerine yapılan araştırmalar nedeni ile bir ölçüde daha etraflı ise de henüz bu döneme ait düşünce tarihimizin detaylarını bilmekten çok uzaklarda olduğumuz tartışmasızdır. Bu ancak köşe taşlarını tanıyabildiğimiz ama özelliklerini anlayabilmenin çok uzağında oluğumuz dönemin belki de en az bildiğimiz bir özelliği de resmi ideolojisi büyük bir değişikliğe uğrayan Osmanlı Devleti'nin tebaası ve daha sonra vatandaşlarını nasıl sosyalleştirmeye çalıştığıdır. Başka bir deyişle, Tanzimat döneminde eğitim ve basın yolu ile yenilmeye çalışılan değerler, kullanılan semboller bir evvelki döneme göre ne gibi farklılıklar gösteriyordu? II. Abdülhamid dönemi eğitim sistemi bu açıdan farklı hedefler mi öngörüyordu? II. Meşrutiyet'in sosyalleştirme ölçütü "ideal vatandaşı"nın özellikleri neler idi? Nuri Doğan tam gün süreli öğretmenlik uğraşının yanı sıra bu zor konuyu üstlendi. Uzun süren bir araştırma dönemi sonrasında bulgularını düzenli, öz ve anlaşılır biçimde kaleme aldı ve "okyanusu içmeye davet olunmuş bir serçe kuşu" misali bu alanda bilgimizi genişleterek verileri bizlere sundu. M.ŞÜKRÜ HANİOĞLU